29 oktober 2025 zijn de Tweede Kamerverkiezingen. Daarom schrijf ik een serie over de verkiezingsprogramma’s o.g.v. mensen met een arbeidsbeperking op de arbeidsmarkt en sociale zekerheid. Ditmaal dat van het CDA.
Ook voor het CDA is ‘werken moet meer lonen’ van belang. “(Meer) werken loont al vaak, meer dan mensen denken. Daarom is duidelijke voorlichting en informatie nodig. Maar er zijn ook situaties waarin dit minder het geval is.” Daarom wil het CDA het stelsel van belastingen, toeslagen en inkomensregelingen vereenvoudigen. En toeslagen worden automatisch uitgekeerd, zodat er geen terugvorderingen meer zijn.
Het CDA vindt dat iedereen mee kan doen in onze samenleving. Via sociale ontwikkelbedrijven kan door invoering van de basisbaan iedereen aan het werk. Ook komt er een nieuwe banenafspraak waarin afspraken komen “hoe meer mensen die op termijn zicht op werk hebben ondersteund gaan worden naar regulier werk.” Er wordt geïnvesteerd in begeleiding van werkgevers, uitval wordt gedekt met een no-riskpolis en er wordt gezorgd voor inzicht in vaardigheden. Er komen tijdelijke mogelijkheden om terug te keren naar de oude uitkering als werken toch niet gaat. En de participatiewet wordt hervormd “met als uitgangspunt dat iedereen een waardevolle bijdrage aan de samenleving kan leveren”.
De WIA moet volgens het CDA herzien worden met nadruk op passend werk, snellere interventie, preventie en duurzame re-activatie, o.b.v. het Octas-advies. Het moet ook eenvoudiger, duidelijker en eerlijker, o.a. bij de keuringssystematiek. Het CDA vraagt expliciet ervaringsdeskundigen om mee te denken. Er komt “één uitkering voor duurzame en niet-duurzame arbeidsongeschikten”. Tot slot wordt zekerheid geboden aan werkgevers door in het 2e ziektejaar de werknemer te kunnen begeleiden naar werk buiten de organisatie met een verzuim-ontzorg-verzekering.
Positief is dat het CDA oog heeft voor ondersteuning van mensen met een beperking en werkgevers. Ook goed is de ruime aandacht voor de WIA en dat werken moet lonen. Maar meerdere punten blijven onbenoemd of vaag. Zo wordt niet genoemd dat werken niet loont door verrekenen van uitkeringen zoals de WIA, WAO en Wajong. En bij de nieuwe banenafspraak blijft vaag voor wie die gaat gelden. Onbeperkt aan de Slag vindt dat de Banenafspraak moet gelden voor iedereen met een arbeidsbeperking die dat wil. Daar zijn we nog lang niet. Ook de één uitkering voor duurzame en niet-duurzame arbeidsongeschikten blijft vaag: wordt dat de WGA, IVA of iets anders? En het idee van een verzuim-ontzorg-verzekering is sympathiek, maar deze bestaat al, dus wat is hier nieuw aan?
Tot slot: het VN-verdrag Handicap wordt niet genoemd in hun concept-programma. Maar gelukkig wordt het VN-verdrag wel genoemd in hun definitieve verkiezingsprogramma, hartstikke goed! De betreffende passage op pagina 11: “We willen betere toegankelijkheid voor mensen met een beperking zoals in het openbaar vervoer, op de arbeidsmarkt en in gebouwen. Zowel de gemeente, de provincie als het Rijk zijn verantwoordelijk voor de implementatie van het VN-verdrag en dienen hier maatregelen voor op te nemen in hun eigen beleid.”
Hopelijk biedt dit blog het CDA inspiratie voor hun standpunten.
